Eerste voortgangsrapportage 2026
Uitgangspunt voor deze voortgangsrapportage is de door raad vastgestelde programmabegroting 2026-2029. Met deze voortgangsrapportage informeren wij u over de inhoudelijke en financiële afwijkingen die t.o.v. deze begroting (naar verwachting) optreden.
Inhoudelijke afwijkingen
Per programma staan alle geplande activiteiten vermeld. Daar waar een afwijking wordt verwacht, is dat in de kolom “afwijking” opgenomen en toegelicht. Als daar niets vermeld staat, wordt de activiteit dus volgens afspraak uitgevoerd.
In totaal wordt in deze voortgangsrapportage 2026-1 op 23 (deel)activiteiten een afwijking vermeld. Dat is 14% van het totaal. Het grootste deel van de afwijkingen betreft een afwijking op planning, dit geldt voor 19 van de 23 afwijkingen. Oorzaken hiervan zijn vooral externe omstandigheden (vertraagde bouw door stikstof, juridische procedures, uitblijvende duidelijkheid hogere regelgeving). Daarnaast is er op onderdelen ook vertraging vanwege ontbrekende capaciteit.
Financiële afwijkingen
De voortgangsrapportage geeft inzicht in financiële afwijkingen ten opzichte van de begroting van meer dan €100.000 en/of afwijkingen die bestuurlijk relevant zijn. Deze rapporteringsgrens sluit aan bij de andere onderdelen van de planning- en controlcyclus en komt neer op circa 0,1% van het begrotingstotaal.
De uitkomst van deze rapportage is per saldo € 426.163 negatief. Dit is het saldo na verrekening met de reserves. In de bijlage staan de niet technische verschillen > € 100.000 toegelicht.
De meest opvallende afwijkingen in deze rapportage zijn:
- Sociaal domein: de toename van de kosten voor jeugdzorg (€ 830.000) en Wmo (€ 313.000). De hogere lasten in 2026 worden opgevangen uit de reserve risico’s sociaal domein. Omdat deze kostenstijging structureel van aard is, vraagt dit de komende jaren nadrukkelijk onze aandacht.
- BUIG: de stijgende lasten de BUIG (o.a. bijstand) kunnen onvoldoende opgevangen worden uit hogere rijksbudget. Van het begrote overschot van € 338.000 op de BUIG blijft volgens de huidige prognose nog € 55.000 over. Ook hier is sprake van een structurele ontwikkeling.
- SPUK Realisatiestimulans: de verwachte ontvangst uit de SPUK Realisatiestimulans in 2026 bedraagt € 868.000. Deze uitkering is bedoeld om de bouw van betaalbare woningen te versnellen. Deze inkomst wordt toegevoegd aan de reserve realisatiestimulans woningbouw.
- Onderhoud wegen: dit jaar wordt uitvoering gegeven aan het plan om de achterstanden van het onderhoud van wegen weg te werken. Hiervoor zijn in 2024 middelen toegevoegd aan de reserve onderhoud wegen. De extra lasten voor 2026 worden uit deze reserve gedekt.
- CDOKE-middelen: uit het gemeentefonds is voor 2026 een extra bedrag van € 1.140.000 beschikbaar gesteld voor de uitvoering van taken op het gebied van klimaat- en energiebeleid (CDOKE). In de komende periode wordt meer duidelijk over de (mate van) besteding van deze middelen. In afwachting daarvan worden de middelen voorlopig apart gereserveerd in de begroting. Wij zullen hierover opnieuw rapporteren in de 2e Voortgangsrapportage 2026.
- Datalek: op 12 maart 2026 zijn er bestanden gestolen van het computernetwerk van de gemeente Epe. De totale kosten hiervan worden ingeschat op € 345.000.
Bovenstaande afwijkingen hebben overigens, met uitzondering van de kosten voor het datalek, geen effect op het begrotingssaldo. Dit komt omdat de hogere lasten en/of baten worden verrekend met een reserve en/of hogere algemene uitkering. Het nadelig effect op het begrotingssaldo van € 426.131 bestaat in hoofdlijnen uit:
